Evlilik ve Aile Hayatına Dair Atasözlerine Disiplinler Arası Bir Yaklaşım

Özet (abstract)

Geniş bir coğrafyada varlığını yüzyıllardır sürdüren Türkler, birçok kültürel zenginliğe sahiptir. Halk edebiyatı çalışma alanı içerisinde bulunan atasözleri de Türklerin yüzlerce yıllık bilgi, görgü ve tecrübelerine dayanan çok kıymetli ürünleridir. Atasözlerinin farklı özelliklerine yönelik günümüze kadar birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar arasında aile hayatına dair atasözlerinin derlenmesi, sınıflandırılması ve kısmen yorumlanması dikkat çekici boyuttadır. Ancak sınıflandırılan bu sözlerin bütünsel anlamda disiplinler arası bir yaklaşımla ele alındığı bir çalışma yoktur. Bu çalışmada öncelikle psikiyatristlerin, psikologların, sosyologların, psikoterapistlerin, evlilik ve aile danışmanlarının mutlu ve sürdürülebilir bir aile hayatı için eserlerinde yer alan tespit, uyarı ve tavsiyeler 9 ayrı başlık altında toplanmıştır. Ardından bu başlıklar altında mutlu ve sürdürülebilir bir aile hayatı için Anadolu sahasında söylenen atasözleri disiplinler arası bir yaklaşımla incelenmiştir. İnceleme sonucunda her iki literatürde de evliliğe teşvik etmeye, eş seçmeye, evlilik hayatına, sevgi ve saygıya, görev ve sorumluluklara, evliliğin emek istemesine, cinsel hayata, çocuğun evlilikteki önemine, doğru veya yanlış evliliğin sonuçlarına dikkat çekildiği, önemlerine vurgu yapıldığı tespit edilmiştir. Yapılan tespit, uyarı ve tavsiyelerin ise birbirleriyle uyumlu olduğu görülmüştür. Bu durum atasözlerinin mutlu ve sürdürülebilir bir aile hayatı için Türk milletine yüzyıllardır yol gösterici ve büyük oranda hâlâ modern bilimler ile uyumlu olduğunu ortaya koymuştur.

Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 2025 · DOI ↗