Platform Çalışmalarında İş Sağlığı ve Güvenliği: Riskler ve Çözüm Önerileri

Özet (abstract)

Platform çalışanları, çalışmanın türü, niteliği ve organizasyon biçimine bağlı olarak çeşitli fiziksel ve psikososyal risklerle karşı karşıyadır. Bu risklerin bir kısmı diğer atipik istihdam biçimlerinde de görülmekle birlikte, platform çalışmasının yapısal özellikleri söz konusu riskleri ağırlaştırmaktadır. Bazı iş sağlığı ve güvenliği (İSG) riskleri ise, bu çalışma biçimine özgü ortaya çıkmaktadır. Özellikle algoritmik yönetim, sürekli izleme, mahremiyetin ihlali, artan iş yükü, özerklik kaybı, önyargı ve süreçlerdeki şeffaflık eksikliği gibi unsurlar nedeniyle psikososyal riskleri derinleştiren özgül bir İSG risk kaynağı olarak öne çıkmaktadır. Pek çok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de İSG mevzuatı esas olarak işçi statüsündeki çalışanlara uygulanmakta, kendi hesabına iş gören platform çalışanları ise bu korumanın dışında kalmaktadır. Oysa bazı ülkeler, platform çalışanlarına hukuki statülerinden bağımsız olarak İSG koruması sağlamaktadır. Avrupa Birliği’nin 2024/2831 sayılı Direktifi, dijital platformlarda algoritmik yönetimin İSG üzerindeki etkilerini düzenleyen ilk kapsamlı metindir. Türkiye’de ise 2025 yılında, platform kuryelerine yönelik olarak, hukuki statülerinden bağımsız biçimde sınırlı da olsa koruyucu düzenlemeler yapılmıştır. Bu çalışma, platform çalışmalarında karşılaşılan İSG risklerini ve çözüm yollarını, AB Direktifi ve karşılaştırmalı hukuk örnekleri ışığında incelemektedir.

Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Çalışma ve Toplum, 2026 · DOI ↗