Hydrology and earth system sciences· 2026Q1
HESS Görüşleri: Sürdürülebilir ve dayanıklı su yönetimi için sosyohidrolojiyi sistem düşüncesinden sistem yapmaya operasyonelleştirme
HESS Opinions: Operationalizing sociohydrology from systems thinking to systems doing for sustainable and resilient water management
- 1atıf
- Q1SCImago
- 2026yıl
Kısa özet
Yeni bir çerçeve, su yönetimi için tekrarlanabilir müdahale tasarımı ve uyarlanabilir öğrenmeyi sağlayan kanonik geri bildirim yapılarını (örn. set etkisi) kritik yollara bağlayarak sosyohidrolojiyi operasyonelleştiriyor.
Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.
Ana noktalar
- Sosyohidrolojinin karar destek sistemlerine çevrilmesi dengesizdir; pratik bir köprüye ihtiyaç vardır.
- Kanonik geri bildirim yapıları (örn. set etkisi) vakaları karşılaştırılabilir kılar.
- Kritik yollar, müdahalelerin davranış, maruz kalma ve sonuçlar aracılığıyla nasıl yayıldığını izler.
- Bir 'sistem yapma döngüsü', geri bildirim haritalamayı, yol izlemeyi, gösterge seçimini ve yinelemeyi birbirine bağlar.
- Adalet ve meşruiyet, su yönetiminde bilgi ve eylem için açık kısıtlamalardır.
Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.
Özet (abstract)
Abstract. Sociohydrology has advanced explanations of coupled human-water systems, but its translation into decision support remains uneven. We argue that a practical bridge from systems thinking to systems doing can be built around two complementary abstractions: (i) canonical feedback structures that make cases comparable without erasing context, and (ii) critical pathways that trace how interventions propagate through behavior, exposure, and outcomes. Canonical forms help organize recurring emergent phenomena such as the levee effect and reservoir effect, while critical pathways turn these insights into a repeatable workflow for intervention design, monitoring, and adaptive learning. We propose a minimal "systems doing loop" that links feedback mapping, pathway tracing, indicator selection, and iteration, with equity and legitimacy treated as explicit constraints on what counts as useful knowledge and acceptable action. This framing complements integrated water resources management by making unintended consequences operational and by clarifying what to monitor and revisit when system behavior changes.
Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Hydrology and earth system sciences, 2026 · DOI ↗
Ücretsiz hesapla devam et
Makaleye Sor ile bu makaleye günde 3 soru ücretsiz; makaleyi kaydet, kaynakçasını al, ilgi alanına göre her gün yeni özetler. Çıkarımlar Premium.
Web'de ücretsiz devam etGoogle ya da Apple hesabınla giriş; kart istemez. Bu makaleye geri dönersin.
Telefonda:
Alan: Yöneylem Araştırması ve Yönetim Bilimi
Management Science and Operations ResearchDecision Sciences