Water· 2026Q1
Isınan ve Islanan Bir İklimde Koşi Nehri Havzasında Aşırı Akış ve Sediman Verimi Tepkileri ve Mevsimsel Eko-Hidrolojik Stres
Extreme Streamflow and Sediment Yield Responses and Seasonal Eco-Hydrological Stress in the Koshi River Basin Under a Warming and Wetting Climate
- 0atıf
- Q1SCImago
- 2026yıl
Kısa özet
Geliştirilmiş bir SWAT modeli, Koşi Nehri Havzası'nın (KRB) on yılda 0,21°C hızla hızlanan ısınma ve ıslanma eğilimiyle birlikte 2015 civarında ani bir değişim yaşadığını gösteriyor. Artan yağışlar sediman yükselişlerini tetiklerken, artan buharlaşma toprak suyunu tüketiyor ve kar/buzulların erimesi kuru sezon düşük akışlarını desteklese de muson akışını azaltıyor. Bu durum, muson öncesi yeşil su eksikliği ve yaz sediman taşmaları şeklinde şiddetli mevsimsel eko-hidrolojik stres yaratıyor.
Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.
Ana noktalar
- Koşi Nehri Havzası (KRB), on yılda 0,21°C hızla hızlanan ısınma ve ıslanma eğilimi gösteriyor, 2015 civarında ani bir değişim yaşanıyor.
- Artan yağışlar, yüzey toprağının tamponlama kapasitesini aşan havza çapında sediman yükselişlerini tetikliyor.
- Artan buharlaşma toprak suyunu tüketerek muson akışını azaltıyor, kar/buzul erimesi ise kuru sezon düşük akışlarını destekliyor.
- Muson öncesi karasal yeşil su eksiklikleri ve yaz aylarında sucul habitatları etkileyen şiddetli sediman taşmaları şeklinde şiddetli mevsimsel eko-hidrolojik stres görülüyor.
- Taşkın rejimi, orta-yüksek frekanslı taşkınların artması ve düşük frekanslı aşırı taşkın zirvelerinin azalmasıyla değişmiş bir dağılım gösteriyor.
Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.
Özet (abstract)
This study established a refined, distributed SWAT modeling framework that integrates elevation-band and snowmelt modules to reconstruct the alpine hydrological and sediment cycles of the Koshi River Basin (KRB) over the period 1990–2024, with climate scenarios constructed using the delta change approach. The KRB, a major transboundary watershed traversing China, Nepal, and India, was selected owing to its critical hydro-climatic role under the destabilizing “Asian Water Tower”; it generates substantial sediment yield, hosts the densest concentration of hydropower potential within the Ganges system, and spans an extreme vertical gradient from Mount Everest to the southern alluvial plains. Results reveal accelerated warming at a rate of 0.21 °C per decade and an overall warming–wetting trend, punctuated by an abrupt interdecadal shift around 2015. Precipitation dominated interannual streamflow variability, with enhanced rainfall triggering basin-wide sediment surges that overwhelmed the natural buffering capacity of the land surface. Conversely, rising temperatures intensified actual evapotranspiration, markedly depleting soil water and reducing total water yield and monsoon runoff, although sustained snow and glacier melt effectively elevated the dry-season low-flow baseline. The integrated climate forcing reshaped the disparity between hydrological extremes, imposing severe seasonal eco-hydrological stress that manifested as a pre-monsoon deficit in terrestrial green water and acute summer sediment outbursts for aquatic habitats. Furthermore, the flood regime exhibited an altered distribution, with mid-to-high frequency floods enhanced while low-frequency extreme flood peaks declined. The hydro-sedimentological regime consequently exhibits pronounced nonlinear responses to climate change, providing a critical, threshold-based scientific foundation for adaptive transboundary water resource management.
Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Water, 2026 · DOI ↗
Ücretsiz hesapla devam et
Makaleye Sor ile bu makaleye günde 3 soru ücretsiz; makaleyi kaydet, kaynakçasını al, ilgi alanına göre her gün yeni özetler. Çıkarımlar Premium.
Web'de ücretsiz devam etGoogle ya da Apple hesabınla giriş; kart istemez. Bu makaleye geri dönersin.
Telefonda:
Alan: Atmosfer Bilimi
Atmospheric ScienceEarth and Planetary Sciences