PofoliaPofolia ile paylaşıldı

Earth Surface Dynamics· 2026Q1

Arktik Heyelanları Su Basıncına Karşı Artan Hassasiyet Gösteriyor

Seasonal and inter-annual evolution of the deformation of two Arctic landslides

Andreas Aspaas, Grégory Bièvre, Pascal Lacroix, Nadège Langet ve diğerleri

Kısa özet

Norveç'te on yıllık çoklu fizik verileri, Arktik heyelanlarının gözenek suyu basıncına karşı giderek daha hassas hale geldiğini ve daha derin kar örtüleri ile erimelerle bağlantılı yoğun ilkbahar hızlanmaları sergilediğini ortaya koyuyor.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Ana noktalar

  • Jettan ve Gámanjunni olmak üzere iki Arktik heyelanı, on yılı aşkın jeodezik, sondaj kuyusu, sismik ve hidrolojik veriler kullanılarak incelenmiştir.
  • Her iki heyelan da gözenek suyu sızmasına bağlı olarak ilkbahar ve sonbaharda mevsimsel yüzey hızı zirveleri sergilemektedir.
  • Jettan heyelanı, 2020'den bu yana daha derin kar örtüleri ve ilgili erimelerle ilişkili olarak yoğunlaşan ilkbahar hızlanmaları göstermektedir.
  • Jettan heyelanındaki kesme bölgeleri daha yerelleşmiş ve gözenek suyu basıncına daha duyarlı hale gelmektedir.
  • Heyelan gövdesi içindeki sismik hız değişimleri, su sızması nedeniyle oluşan mevsimsel rijitlik değişikliklerini gösteren jeodezik hız ile uyumludur.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Özet (abstract)

Landslides in glacial and periglacial environments are increasingly affected by climate change, with sudden failures reported in high mountain regions and the Arctic. The complex mechanisms behind these events are often poorly understood due to a lack of dense in situ data. We investigate two slow-moving landslides in Arctic Norway (70° N), the Jettan and Gámanjunni landslides, located approximately 10 km apart: Jettan, a complex slide in micaschist and calcite marble situated below the permafrost boundary, and Gámanjunni, a rotational slide in micaschist situated above the permafrost boundary. Using over a decade of multi-physics observations, including geodetic, borehole, seismic, and hydrological data, we examine surface and subsurface deformation. Both landslides display similar seasonal surface velocity patterns, with peaks in spring and autumn, likely influenced by pore-water infiltration. At Jettan, twelve years of inclinometer data in boreholes reveal a transition from steady state to seasonal deformation in two shear zones. Since 2020, spring accelerations have intensified in years coinciding with deeper snowpacks and associated melt. These observations, together with statistical modeling, suggest that the shear-zones are becoming increasingly localized and sensitive to pore-water pressure. Conversely, autumn acceleration is not seen in localized shear zones but manifests as distributed volumetric deformation. Seismic velocity variations within the landslide body also exhibit seasonal patterns that correspond with geodetic velocity, interpreted as changes in landslide rigidity due to water infiltration. This integrated analysis of surface and subsurface data offers new insights into the evolving deformation of Arctic landslides, emphasizing the influence of hydrological forcings on both seasonal and long-term deformation processes.

Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Earth Surface Dynamics, 2026 · DOI ↗

ÇıkarımlarUygulamada
Makaleye SorUygulamada

Devamı Pofolia uygulamasında

Çıkarımlar ve makaleye soru sorma; ilgi alanına göre her gün yeni özetler. Ücretsiz.

Web'de giriş yaparak aç

Alan: Atmosfer Bilimi

Atmospheric ScienceEarth and Planetary Sciences