PofoliaPofolia ile paylaşıldı

International Journal of Osteoarchaeology· 2026Q1

Parçalanmış Kalıntılardan Biyoarkeolojik İçgörüler: Monte Luna Pön Nekropolünü Anlamak İçin Diş Sağlığının Kullanımı

Bioarcheological Insights From Fragmented Remains: Using Dental Health to Understand the Punic Necropolis of Monte Luna

Rossella Paba, Anna Willis, Kate Domett

Kısa özet

Monte Luna Pön nekropolündeki 227 bireye ait 2362 dişin diş analizi, yaşla birlikte artan düşük çürük prevalansı gösterdi; erkeklerde yaşa bağlı bir artış görülürken, kadınlarda tüm yaş gruplarında çürük ve ileri yetişkinlikte daha yüksek diş kaybı oranları gözlemlendi.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Ana noktalar

  • Monte Luna Pön nekropolünden elde edilen 227 bireye (21 kadın, 16 erkek, 59 yetişkin olmayan) ait 2362 diş üzerinde diş analizi yapıldı.
  • Çürük prevalansı düşüktü ancak popülasyonda yaşla birlikte arttı.
  • Erkeklerde yaşa bağlı çürük artışı görülürken, kadınlarda tüm yaş gruplarında çürük görüldü.
  • Kadınlarda ileri yetişkinlikte erkeklere göre daha yüksek oranlarda diş kaybı (AMTL) görüldü.
  • Ağız sağlığı örüntüleri, tarımsal-pastoral ve kıyısal geçim uygulamalarını ve belirli diyet geleneklerini düşündürmektedir.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Özet (abstract)

ABSTRACT To investigate oral health in the fragmented human remains from the Punic necropolis of Monte Luna, Sardinia, and evaluate what dental pathologies reveal about lifeways and diet. Human remains from 227 individuals recovered from 70 tombs were analyzed, including 21 females, 16 males (> 15 years), and 59 non‐adults (1–15 years). The sample comprised 2362 teeth. Caries, antemortem tooth loss (AMTL), and periapical lesions were recorded and compared by sex and age. Caries prevalence was low but increased with age. In sexed individuals, males showed an age‐related increase in caries, whereas females exhibited caries across all age groups and higher AMTL rates in older adulthood. Oral health patterns are consistent with agro‐pastoral and coastal subsistence practices and reflect dietary traditions shaped by the environmental and cultural context of Punic Sardinia. This study presents the first comprehensive bioarcheological assessment of oral health in a Punic Sardinian population, providing insights into age‐ and sex‐related variation in dental disease. Interpretation of age‐ and sex‐related patterns was limited by small sample sizes and the fragmented nature of the skeletal assemblage. Analysis of additional Sardinian assemblages, combined with stable isotope, dental microwear, proteomic, and developmental stress marker studies, could further clarify long‐term health and dietary change.

Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. International Journal of Osteoarchaeology, 2026 · DOI ↗

ÇıkarımlarUygulamada
Makaleye SorUygulamada

Devamı Pofolia uygulamasında

Çıkarımlar ve makaleye soru sorma; ilgi alanına göre her gün yeni özetler. Ücretsiz.

Web'de giriş yaparak aç

Alan: Arkeoloji (Sanat ve Beşeri Bilimler)

ArcheologyArts and Humanities