PofoliaPofolia ile paylaşıldı

Nature Aging· 2026Q1

Fibronectin, APOE4 Kaynaklı Kan-Beyin Bariyeri Disfonksiyonunu Alzheimer Hastalığında Aracılık Eder

Fibronectin mediates APOE4-driven blood–brain barrier dysfunction in Alzheimer’s disease

Prabesh Bhattarai, Elanur Yılmaz, Elif Öykü Cakir, Hüseyin Tayran ve diğerleri

Kısa özet

Astroştan türetilen fibronektin (FN1), Alzheimer hastalığında (AH) kan-beyin bariyeri (KBB) sızıntısına neden olur, özellikle APOE4 taşıyıcılarında, integrin aracılı fokal adezyon kinaz aktivitesi yoluyla büyüme faktörü sinyalini bozarak.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Ana noktalar

  • Astrositten türetilen fibronektin (FN1), Alzheimer hastalığında (AH) APOE4 kaynaklı kan-beyin bariyeri (KBB) disfonksiyonunun önemli bir aracısıdır.
  • APOE4, amiloid-beta ve inflamatuar sinyaller, astrositlerde FN1'in yukarı regülasyonunu ve perivasküler birikimini indükler.
  • Fibronektin birikimi KBB sızıntısına neden olur ve integrin aracılı fokal adezyon kinaz aktivitesi yoluyla VEGF/HB-EGF/IGF-1 sinyalini bozar.
  • Fibronektini azaltmak veya büyüme faktörü sinyalini geri yüklemek, in vitro ve in vivo KBB fonksiyonunu kurtarır.

Yapay zekâ ile başlık ve abstract'tan üretildi; tam metin okunmaz.

Özet (abstract)

Blood-brain barrier (BBB) dysfunction is an early feature of Alzheimer's disease (AD) and is particularly pronounced in individuals carrying the APOE ε4 allele, but the mechanisms linking APOE ε4 to BBB failure remain unclear. Here we show that astrocyte-derived fibronectin (FN1) is a key mediator of apolipoprotein E4 (APOE4)-driven BBB dysfunction in AD. Using postmortem human brain tissue, human three-dimensional vascular models and in vivo models, we demonstrate that APOE4, amyloid-β42 and inflammatory signals induce astrocytic FN1 upregulation and excessive perivascular deposition. Fibronectin accumulation is sufficient to cause BBB leakage and disrupt VEGF/HB-EGF/IGF-1 signaling through integrin-mediated focal adhesion kinase activity. Reducing fibronectin or restoring growth factor signaling rescues BBB function in vitro and in vivo. Together, evidence from experimental models, human brain tissue and clinical datasets identifies fibronectin as a proximal mediator of APOE4-driven gliovascular dysfunction and highlights FN1 as a potential therapeutic target for vascular and BBB dysfunction in AD.

Yazarların özeti; kaynağından alınmıştır. Nature Aging, 2026 · DOI ↗

ÇıkarımlarPremium
Makaleye SorÜcretsiz hesapla

Ücretsiz hesapla devam et

Makaleye Sor ile bu makaleye günde 3 soru ücretsiz; makaleyi kaydet, kaynakçasını al, ilgi alanına göre her gün yeni özetler. Çıkarımlar Premium.

Web'de ücretsiz devam et

Google ya da Apple hesabınla giriş; kart istemez. Bu makaleye geri dönersin.

Telefonda:

Alan: Nöroloji (Sinirbilim)

NeurologyNeuroscience